Inteligentne specjalizacje

Inteligentne specjalizacje (ang. smart specializations), zwane też specjalizacjami regionalnymi, są stosunkowo nowym zjawiskiem w gospodarce. Zaczęto o nich mówić w 2010 roku w ramach dokumentu Unia Innowacji, który powstał w obrębie strategii Europa 2020. To narzędzie służące do określenia najlepszych specjalizacji z danego regionu i rozwijania ich, w celu zwiększenia konkurencyjności. Istotne jest to, że wyróżnienie inteligentnych specjalizacji nie jest następstwem podziału administracyjnego, ale wynika z warunków ekonomicznych danego regionu.

Proces identyfikacji inteligentnych specjalizacji jest złożony. Ustalenie najlepszych obszarów gospodarczych odbywa się z udziałem ekspertów, a przede wszystkim przedsiębiorców. Inteligentne specjalizacje wspierają sektory B+R+I (badawczo-rozwojowo-innowacyjne), skupiają się na marce i produkcie regionalnym oraz dostosowują je do potrzeb biznesowych.

Główną cechą inteligentnych specjalizacji jest założenie, że żaden region nie jest w stanie specjalizować się we wszystkich dziedzinach. W ramach inteligentnych specjalizacji określa się priorytety gospodarcze regionu. Dzięki identyfikacji obszaru, który nadawałby się do tworzenia przewagi konkurencyjnej, można skupić się na sektorach najbardziej rozwiniętych i tych o największym potencjale. To sprzyja także wzrostowi konkurencyjności danego regionu na rynkach europejskich i światowych.

Dzięki strategii inteligentnej specjalizacji możliwe jest:

  • zbudowanie przewagi konkurencyjnej;
  • rozwijanie sektorów B+R+I i dostosowanie ich do potrzeb biznesowych;
  • budowanie i reklamowanie marek oraz produktów regionalnych;
  • poszukiwanie nowych możliwości rozwoju rynku;
  • zrezygnowanie z rozwoju słabo rozwiniętych sektorów o niskim potencjale rynkowym.

11081585_774780142628965_1880986940_n

Program Operacyjny Inteligentny Rozwój – przeznaczenie pieniędzy

Od 2014 do 2020 roku przygotowanie strategii inteligentnych specjalizacji jest warunkiem oceny ex-ante aby pozyskać środki z funduszy strukturalnych. Dlatego w ramach Strategii Rozwoju Województwa Kujawsko-Pomorskiego powstał program Regionalna Strategia Innowacji. Od stycznia do września 2015 roku na terenie województwa zostanie przygotowany plan rozwoju inteligentnych specjalizacji. Będzie to polegało na: przeprowadzeniu badań dotyczących potencjału regionu, przewidywaniu kierunku rozwoju a także określeniu celów specjalizacji, rozpoznaniu i rekomendacji wiodących technologii danej specjalizacji oraz powołaniu zespołów eksperckich dla każdej z nich.

W tym momencie wyróżniono sektory, które mogą mieć potencjał w rozwoju inteligentnych specjalizacji w województwie kujawsko-pomorskim. Prezentowana poniżej lista może ulec zmianie, ponieważ proces identyfikacji specjalizacji jest elastyczny i rozwija się tak dynamicznie, jak rynek gospodarczy, dostosowując się do aktualnej sytuacji.

Potencjały województwa kujawsko-pomorskiego w Regionalnej Strategii Innowacji:

  • najlepsza bezpieczna żywność (przetwórstwo, nawozy, opakowania);
  • medycyna, usługi medyczne i turystyka prozdrowotna;
  • motoryzacja, urządzenia transportowe i automatyka przemysłowa;
  • narzędzia, formy wtryskowe, wyroby z tworzyw sztucznych;
  • przetwarzanie informacji, multimedia, programowanie, usługi ICT;
  • biointeligentna specjalizacja (potencjał naturalny, środowisko, energetyka);
  • transport, logistyka, handel (szlaki wodne i lądowe);
  • dziedzictwo kulturowe, sztuka, przemysły kreatywne.